پرش به محتوای اصلی
لوگوی سفید سیاه
استخوان و مفاصل

دیسک کمر؛ معنی بیرون زدگی و ارتباط آن با درد پا

بیرون زدگی در گزارش ام آر آی گاهی با درد یا گزگز پا ارتباط دارد و گاهی بدون علامت است. سمت و مسیر درد، تغییر حس و قدرت و معاینه کمک می کنند معنی گزارش و گزینه های بعد از ارزیابی روشن شود.

راهنمابرای: عمومی
دیسک کمر
دیسک کمر
فهرست مطالب(5 عنوان)

بیرون زدگی دیسک کمر در گزارش ام آر آی زمانی می تواند علت درد باشد که محل یافته با سمت و مسیر علائم و نتیجه معاینه جور دربیاید. بعضی افراد بیرون زدگی دارند و علامتی احساس نمی کنند. اگر همراه درد به تازگی در دفع ادرار مشکل پیدا کرده اید، کنترل ادرار یا مدفوع را از دست داده اید یا بین پاها بی حس شده است، به اورژانس مراجعه کنید.

#فتق دیسک کمر یعنی چه؟

دیسک بافتی است که میان مهره ها قرار دارد. وقتی بخشی از ماده دیسک از محدوده معمول خود بیرون می زند، به آن فتق یا بیرون زدگی دیسک می گویند. گاهی این قسمت به ریشه عصب، یعنی بخشی از عصب که از نزدیکی ستون فقرات خارج می شود، فشار می آورد یا آن را تحریک می کند. در این حالت ممکن است درد یا تغییر حس را در پا احساس کنید، حتی اگر خود کمر درد چندانی نداشته باشد.

در گزارش ممکن است کنار نام مهره ها واژه «برجستگی» هم ببینید. توصیف شکل دیسک و گزارش تماس آن با عصب به پزشک برای مقایسه با علائم کمک می کند. برای دانستن اینکه این یافته برای شما مهم است یا نه، به نتیجه معاینه هم نیاز است.

#چگونه گزارش ام آر آی را کنار علائم بگذاریم؟

ام آر آی تصویربرداری با میدان مغناطیسی است و شکل دیسک و بافت های اطراف را نشان می دهد. تصور کنید گزارش از بیرون زدگی سمت چپ نزدیک یک عصب نوشته و شما از باسن چپ تا ساق همان پا درد و گزگز دارید. این دو می توانند با هم ارتباط داشته باشند، به ویژه اگر معاینه هم تغییر حس یا قدرت سازگار با همان عصب را نشان دهد.

حالا فرض کنید همان یافته را در گزارش دارید، اما درد فقط وسط کمر احساس می شود و به پا نمی رود. یا علامت پا فقط سمت راست است. در این وضعیت پزشک بررسی می کند که یافته سمت چپ تا چه حد توضیح مناسبی برای شکایت شماست و آیا علت دیگری باید در نظر گرفته شود. برای توصیف درد سیاتیکی بگویید درد تا ران می رسد یا از زانو هم پایین تر می رود، در کدام سمت است و کجا گزگز یا بی حسی دارید.

اگر نوشته اند «کاهش فاصله بین مهره ها» یا «کاهش ارتفاع دیسک»، منظور کمتر شدن ارتفاع دیسک در آن سطح است. فتق درباره بیرون آمدن بخشی از ماده دیسک از محدوده معمول آن است. این دو یافته ممکن است همزمان دیده شوند و هر کدام معنی جداگانه دارد.

#در معاینه چه چیزهایی بررسی می شود؟

پزشک از شما می پرسد کدام حرکت یا کار روزمره علامت را بیشتر می کند و از چه زمانی حس یا قدرت پا تغییر کرده است. ممکن است قدرت چند عضله، حس بخش های مختلف پا و واکنش عصب را با معاینه بررسی کند. مثلا اگر تازگی پنجه پا هنگام راه رفتن به زمین گیر می کند، همان مثال را بگویید تا تغییر قدرت بهتر بررسی شود.

برای همه دردهای تازه کمر یا پا تصویربرداری لازم نیست. وقتی نتیجه ام آر آی بتواند تصمیم درمانی را تغییر دهد، مثل زمانی که متخصص در حال بررسی یک اقدام مشخص است، ارزش آن بیشتر می شود. در مقابل، ضعف تازه یا رو به افزایش پا نیاز به ارزیابی سریع دارد و نباید رسیدگی را به گرفتن یک نوبت تصویربرداری موکول کرد.

#پس از ارزیابی، چه کارهایی در زندگی روزمره کمک می کند؟

اگر معاینه نشانه ای از نیاز به اقدام فوری نشان نداده، فعالیت را با تحمل خود تنظیم کنید. برای نمونه به جای نشستن طولانی و یک سره، بین کار چند بار وضعیت را عوض کنید یا کوتاه راه بروید. اگر جابه جا کردن بار درد پا را به وضوح تشدید می کند، موقت فشار آن کار را کم کنید و فعالیت های قابل تحمل را ادامه دهید. ماندن طولانی در بستر می تواند بازگشت به فعالیت را سخت تر کند.

برای انتخاب تمرین مناسب، شدت و مسیر علائم و توان فعلی مهم است. اگر با حرکت مشخصی درد پا بیشتر می شود یا حس و قدرت عوض می شود، آن حرکت را به زور ادامه ندهید. درمانگر می تواند برنامه را با توجه به معاینه تنظیم کند. در بعضی افراد با درد پای ماندگار و محدودکننده، متخصص گزینه های دیگری را هم بررسی می کند. تصمیم جراحی به شدت و روند علائم، اثر آن بر زندگی و سازگاری یافته تصویر با معاینه بستگی دارد.

#چه تغییراتی پیگیری دیسک کمر را جلو می اندازد؟

اگر درد در همان مسیر می ماند ولی عملکردتان بهتر می شود، روند را در ویزیت بعدی توضیح دهید. اگر درد به بخش تازه ای از پا می رسد، بی حسی پایدار شده، راه رفتن دشوارتر شده یا پا ضعیف تر است، زودتر ارزیابی شوید. ضعف شدید یا رو به پیشرفت هر دو پا، تغییر حس بین پاها یا تغییر تازه دفع ادرار و مدفوع نیاز به ارزیابی اورژانسی دارد.

اگر چند ناحیه همزمان درد می کند، ثبت محل و مسیر درد ستون فقرات به جدا کردن شکایت ها کمک می کند. برای مراجعه درباره مشکلات استخوان و مفاصل، گزارش را کنار یک توضیح کوتاه از علائم و تغییر کارهای روزمره ببرید تا هر یافته در جای خودش تفسیر شود.

پرسش‌های متداول

پاسخ کوتاه به سؤال‌هایی که معمولاً درباره این موضوع جستجو می‌شوند

کاهش ارتفاع دیسک یعنی دیسک پاره شده؟
کاهش ارتفاع به باریک شدن فضای دیسک اشاره دارد. برای بیرون زدگی باید توصیف شکل دیسک را هم دید. اهمیت هر دو یافته به علائم و معاینه بستگی دارد.
اگر گزارش بیرون زدگی نشان دهد ولی پا درد نکند چه؟
بیرون زدگی ممکن است بدون علامت باشد. اگر کمر درد دارید، پزشک بررسی می کند آیا این یافته با معاینه سازگار است یا توضیح دیگری محتمل تر است.
آیا برای هر بیرون زدگی باید جراحی کرد؟
بسیاری از افراد بدون جراحی بهتر می شوند. جراحی ممکن است برای علائم عصبی مشخص یا درد پای ماندگاری مطرح شود که به مراقبت اولیه جواب نداده و یافته تصویر با آن سازگار است. علائم اورژانسی نیاز به ارزیابی فوری دارند.
منابع علمی این مقاله۳ منبع
  1. ۱

    Slipped disc

    NHS

  2. ۲

    Low back pain and sciatica in over 16s: assessment and management

    National Institute for Health and Care Excellence

    National Institute for Health and Care Excellence · ۲۰۱۶

  3. ۳

    Sciatica

    NHS

تتیم تحریریه سفید سیاه
آشنایی با تحریریه

این مقاله برایتان مفید بود؟

این مقاله را به اشتراک بگذارید

واتساپتلگرام

در حال دریافت دیدگاه‌ها…

در حال مطالعه

شروع مقاله