بخیه و جای بخیه عمل بینی؛ مراقبت و علائم مشکل
بخیه های عمل بینی ممکن است داخل بینی یا روی برش خارجی باشند و بسته به نوع نخ، بعضی جذب می شوند و بعضی باید در زمان تعیین شده برداشته شوند. مراقبت درست یعنی دستکاری نکردن زخم و پیروی از دستور جراح. قرمزی و حساسیت خفیف می توانند در شروع طبیعی باشند، اما درد رو به افزایش، ترشح چرکی، باز شدن زخم یا خونریزی قابل توجه نیاز به بررسی دارد.

فهرست مطالب(14 عنوان)
بعضی بخیه های عمل بینی جذبی هستند و نیازی به کشیدن ندارند، در حالی که بخیه های پوستی غیرجذبی معمولا در ویزیت زودهنگام بعد از جراحی برداشته می شوند. زمان دقیق به نوع نخ، محل بخیه و نظر جراح بستگی دارد. قرمزی خفیف و حساسیت اولیه می توانند بخشی از ترمیم باشند، اما درد و تورم رو به افزایش، ترشح چرکی یا باز شدن زخم باید بررسی شوند.
#بخیه عمل بینی کجا قرار می گیرد و چه کاربردی دارد؟
بخیه برای نزدیک نگه داشتن لبه های برش و حمایت از ترمیم بافت استفاده می شود، اما محل آن در همه جراحی های بینی یکسان نیست.
در جراحی باز معمولا یک برش کوچک در بخش پوستی بین دو سوراخ بینی ایجاد می شود و ممکن است بخیه خارجی دیده شود. اگر برای تغییر اندازه یا شکل پره های بینی نیز برش پوستی لازم باشد، بخیه های دیگری در اطراف پایه بینی وجود خواهند داشت.
در جراحی بسته، برش های اصلی داخل بینی قرار دارند و بخیه های داخلی از بیرون دیده نمی شوند.
پس دو نفر که هر دو رینوپلاستی انجام داده اند لزوما تعداد، محل یا نوع بخیه یکسانی ندارند.
اگر می خواهید جای مراقبت از زخم را در کنار سایر محدودیت های بعد از جراحی ببینید، راهنمای مراقبت در دوره ترمیم بینی تصویر کامل تری از روزهای بعد از عمل ارائه می دهد.
#بخیه جذبی و کشیدنی عمل بینی چه تفاوتی دارند؟
تفاوت اصلی در این است که بخیه جذبی به مرور در بدن تجزیه می شود، اما بخیه غیرجذبی در صورت قرار گرفتن روی پوست معمولا باید در زمان تعیین شده برداشته شود.
بخیه های داخلی بینی در بسیاری از جراحی ها از نوع جذبی هستند، اما این یک قانون بدون استثنا نیست. نوع نخ به محل برش، روش جراح و کاری که در جراحی انجام شده بستگی دارد.
بخیه جذبی نیز قرار نیست در یک روز مشخص برای همه افراد ناپدید شود. سرعت جذب به جنس نخ و شرایط بافت بستگی دارد و ممکن است بخش کوچکی از نخ برای مدتی دیده یا احساس شود.
اگر انتهای نخ قابل مشاهده است، آن را نکشید یا کوتاه نکنید مگر اینکه تیم جراحی چنین دستوری داده باشد.
#آیا بخیه جذبی برای جای بخیه بهتر از بخیه کشیدنی است؟
نه لزوما.
ممکن است تصور شود که استفاده از بخیه جذبی یا غیرجذبی به تنهایی تعیین می کند جای زخم در آینده چگونه خواهد شد، اما شواهد چنین برتری ساده ای را تایید نمی کنند.
در بررسی های انجام شده روی برش پوستی رینوپلاستی باز، تفاوت واضحی در نتیجه طولانی مدت اسکار بین بخیه های جذبی و غیرجذبی دیده نشده است.
ظاهر نهایی جای زخم به عوامل دیگری هم وابسته است؛ از جمله:
- محل و شکل برش
- نحوه بسته شدن زخم
- کشش روی لبه های زخم
- عفونت یا التهاب غیرعادی
- ویژگی ترمیم پوست فرد
- مراقبت از محل برش
بنابراین نمی توان فقط از روی نوع نخ پیش بینی کرد که جای بخیه در آینده چقدر قابل مشاهده خواهد بود.
#بخیه عمل بینی چه زمانی کشیده می شود؟
بخیه های پوستی غیرجذبی معمولا در ویزیت زودهنگام پس از جراحی بررسی می شوند و در بسیاری از برنامه های رینوپلاستی حوالی هفته اول برداشته می شوند.
اما «روز پنجم»، «روز هفتم» یا هر عدد دیگری نباید برای همه افراد به عنوان قانون قطعی استفاده شود.
زمان برداشتن به این موارد بستگی دارد:
- محل بخیه
- نوع نخ
- وضعیت بسته شدن زخم
- سرعت ترمیم پوست
- نوع جراحی
- نظر جراح
بخیه ای که قرار است کشیده شود نباید در خانه با قیچی، موچین یا وسیله دیگر خارج شود.
تاخیر یا جلو انداختن زمان برداشتن نخ نیز بهتر است فقط با نظر تیم جراحی انجام شود.
#مراقبت از بخیه عمل بینی در روزهای اول چگونه است؟
مهم ترین اصل این است که محل بخیه تمیز بماند، دستکاری نشود و مراقبت دقیقا مطابق دستور جراح انجام شود.
دستور تمیز کردن زخم بین جراحان و نوع جراحی متفاوت است. به همین دلیل استفاده خودسرانه از الکل، مواد ضدعفونی کننده قوی، پماد آنتی بیوتیک یا کرم ترمیم کننده روی زخم تازه مناسب نیست.
در دوره اولیه:
- نخ را نکشید یا با ناخن دستکاری نکنید.
- پوسته های چسبیده به زخم را با زور جدا نکنید.
- دارو یا پماد جدید را بدون هماهنگی روی محل بخیه نزنید.
- از فشار و ضربه مستقیم به محل برش جلوگیری کنید.
- اگر پانسمان یا مراقبت خاصی تجویز شده است همان دستور را دنبال کنید.
نحوه تماس آب با صورت نیز به وضعیت آتل، چسب و زخم بستگی دارد. روش شستن صورت بدون آسیب به زخم باید به شکلی انجام شود که محل جراحی برخلاف دستور پزشک خیس یا دستکاری نشود.
#آیا بخیه عمل بینی باید همیشه خشک بماند؟
یک پاسخ یکسان برای همه زخم ها وجود ندارد.
در بعضی برنامه های پس از جراحی، محل بخیه خارجی باید طبق روش مشخصی تمیز و مرطوب نگه داشته شود؛ در بعضی شرایط نیز محدودیت تماس با آب یا پانسمان وجود دارد.
به همین دلیل عبارت «بخیه را همیشه کاملا خشک نگه دارید» یا برعکس «مرتب آن را خیس کنید» نمی تواند یک توصیه عمومی برای همه باشد.
عامل تعیین کننده این است که:
- بخیه کجا قرار دارد؟
- روی آن پانسمان یا چسب وجود دارد؟
- جراح چه روشی برای مراقبت از زخم تعیین کرده است؟
نسخه مراقبتی فرد دیگری را نباید برای زخم خودتان تکرار کنید.
#بعد از کشیدن بخیه بینی چه تغییراتی می تواند طبیعی باشد؟
بعد از برداشتن بخیه پوستی ممکن است محل برش هنوز کمی صورتی، قرمز، حساس یا سفت باشد.
برداشتن نخ به معنی پایان کامل ترمیم پوست نیست. زخم در هفته ها و ماه های بعد نیز تغییر می کند و ظاهر اسکار به تدریج بالغ تر می شود.
در دوره ابتدایی ممکن است خط زخم:
- کمی قرمزتر از پوست اطراف باشد.
- اندکی برجسته یا سفت احساس شود.
- هنگام لمس حساس باشد.
- از نظر رنگ با پوست اطراف تفاوت داشته باشد.
آنچه اهمیت بیشتری دارد روند است. قرمزی و حساسیتی که به تدریج کمتر می شوند با قرمزی رو به افزایش همراه با گرمی، درد و ترشح یکسان نیستند.
#جای بخیه عمل بینی چه زمانی کمرنگ می شود؟
جای زخم یک شبه محو نمی شود. ترمیم اسکار فرایندی تدریجی است و می تواند طی چند ماه تغییر کند.
در رینوپلاستی باز، خط برش روی بخش میانی بین سوراخ های بینی قرار می گیرد و با ترمیم مناسب معمولا به مرور کمتر جلب توجه می کند. با این حال نمی توان وعده داد که جای زخم برای همه در یک زمان مشخص کاملا ناپدید شود.
تفاوت در سرعت و ظاهر ترمیم می تواند به نوع پوست، محل زخم، سابقه اسکار برجسته، میزان التهاب و نحوه بهبود زخم مربوط باشد.
حتی در هفته های اول، قرمز بودن جای بخیه لزوما به معنی ماندگار شدن آن نیست.
برای ارزیابی نتیجه بهتر است روند چند ماهه اسکار در نظر گرفته شود، نه ظاهر آن در روزهای ابتدایی.
#بعد از ترمیم زخم چگونه از تیره شدن جای بخیه مراقبت کنیم؟
بعد از بسته شدن زخم و زمانی که جراح اجازه دهد، محافظت از پوست در برابر آفتاب می تواند به کمتر شدن تغییر رنگ قرمز یا قهوه ای اسکار کمک کند.
قبل از کامل بسته شدن زخم نباید هر محصول پوستی را خودسرانه روی آن استفاده کرد.
پس از ترمیم سطح پوست، محافظت از آفتاب می تواند شامل پرهیز از تابش مستقیم طولانی و استفاده از ضدآفتاب مناسب در صورت اجازه پزشک باشد.
در راهنماهای زیبایی صورت نیز مراقبت از پوست بعد از مداخلات باید بر اساس مرحله ترمیم انجام شود، نه صرفا براساس ظاهر اولیه زخم.
#آیا برای جای بخیه عمل بینی باید پماد ترمیم کننده استفاده کرد؟
برای همه افراد و در همه مراحل نه.
روی زخم تازه نباید هر کرم ضداسکار، آنتی بیوتیک یا محصول ترمیم کننده ای خودسرانه استفاده شود. نوع محصول و زمان شروع آن به وضعیت بسته شدن زخم و دستور جراح بستگی دارد.
پس از بسته شدن کامل زخم، در بعضی افراد ممکن است مراقبت های اختصاصی برای اسکار پیشنهاد شود، اما وجود یک خط قرمز یا صورتی در هفته های اول به تنهایی دلیل شروع درمان های متعدد نیست.
همچنین استفاده از چند کرم به طور همزمان لزوما ترمیم را سریع تر نمی کند و ممکن است باعث تحریک پوست شود.
اگر اسکار به مرور برجسته تر، ضخیم تر، دردناک یا خارش دار می شود، بهتر است قبل از شروع درمان جدید بررسی شود.
#قرمزی و سفتی جای بخیه چه زمانی طبیعی است؟
قرمزی خفیف و مقدار کمی سفتی در مراحل اولیه می توانند بخشی از ترمیم زخم باشند.
یک اسکار تازه ممکن است در ابتدا صورتی یا قرمزتر و کمی برجسته تر از پوست اطراف باشد و با بلوغ زخم تغییر کند.
اما روند رو به بدتر شدن اهمیت بیشتری دارد.
قرمزی زمانی نیاز به توجه بیشتری دارد که:
- هر روز گسترده تر شود.
- محل زخم گرم تر شود.
- درد به جای کاهش افزایش پیدا کند.
- تورم واضح بیشتر شود.
- ترشح چرکی ایجاد شود.
- تب یا بدتر شدن حال عمومی وجود داشته باشد.
در این شرایط نباید تغییرات را فقط به «طبیعی بودن جای بخیه» نسبت داد.
#باز شدن یا شل شدن بخیه عمل بینی چه زمانی مهم است؟
اگر لبه های زخم از هم فاصله گرفته اند یا نخ بخیه قبل از زمان مورد انتظار شل یا خارج شده است، بهتر است تیم جراحی در جریان قرار گیرد.
همه نخ هایی که از محل زخم دیده می شوند نشانه باز شدن زخم نیستند؛ گاهی انتهای یک بخیه جذبی قابل مشاهده می شود.
با این حال خودتان نباید نخ را بکشید تا ببینید «جدا می شود یا نه».
تماس سریع تر با جراح مناسب است اگر:
- لبه های زخم از هم باز شده اند.
- خونریزی تازه و قابل توجه ایجاد شده است.
- درد یا تورم به شکل واضح بیشتر شده است.
- ترشح چرکی یا بوی غیرعادی وجود دارد.
- بخیه پس از ضربه به بینی باز شده است.
#گوشت اضافه یا برجستگی جای بخیه عمل بینی همیشه کلوئید است؟
خیر.
هر برجستگی روی خط بخیه به معنی کلوئید نیست. یک اسکار تازه ممکن است در مرحله اولیه کمی سفت یا برجسته باشد و ظاهر آن در ادامه تغییر کند.
اسکار برجسته انواع مختلفی دارد و تشخیص آن فقط براساس نگاه کردن به عکس یا لمس توسط خود فرد دقیق نیست.
اگر برجستگی:
- به مرور بیشتر می شود.
- از محدوده زخم فراتر می رود.
- خارش یا درد قابل توجه دارد.
- یا پس از گذشت زمان همچنان رو به ضخیم شدن است
بهتر است بررسی شود.
اقدام هایی مانند تزریق، لیزر یا درمان های دیگر نباید صرفا به دلیل مشاهده یک برجستگی زودهنگام و بدون تشخیص شروع شوند.
#از کجا بفهمیم بخیه و جای زخم عمل بینی درست ترمیم می شوند؟
بهترین معیار، روند کلی زخم است.
در یک روند اطمینان بخش تر:
- لبه های زخم بسته می مانند.
- درد و حساسیت کمتر می شوند.
- قرمزی در مجموع رو به کاهش می رود.
- ترشح چرکی وجود ندارد.
- تورم جدید و رو به افزایش ایجاد نمی شود.
- خط زخم به مرور نرم تر و کم رنگ تر می شود.
در مقابل، درد رو به افزایش، قرمزی منتشرشونده، گرمی واضح، ترشح چرکی، باز شدن زخم یا خونریزی قابل توجه نیاز به بررسی دارند.
بخیه فقط مرحله اول بسته شدن زخم است. ظاهر جای بخیه در هفته اول نتیجه نهایی اسکار را مشخص نمی کند و بخش مهم تر، روند آرام و بدون عارضه ترمیم در هفته ها و ماه های بعد است.
پرسشهای متداول
پاسخ کوتاه به سؤالهایی که معمولاً درباره این موضوع جستجو میشوند
بخیه عمل بینی چند روز بعد کشیده می شود؟
آیا بخیه های داخل بینی جذبی هستند؟
کشیدن بخیه عمل بینی درد دارد؟
بخیه جذبی بینی چه زمانی می افتد یا جذب می شود؟
جای بخیه عمل بینی چه زمانی از بین می رود؟
قرمزی جای بخیه بعد از عمل بینی طبیعی است؟
برای جای بخیه عمل بینی چه پمادی استفاده کنیم؟
اگر بخیه عمل بینی باز شود چه کنیم؟
منابع علمی این مقاله۳ منبع
- ۱
Minimize a scar: Proper wound care tips from dermatologists
Paula Ludmann, MS
American Academy of Dermatology · ۲۰۲۵
سایتمشاهده منبع - ۲
Columellar Scar Following Open Rhinoplasty Using Absorbable Suture Versus Nonabsorbable Suture: A Meta-Analysis
Hannah Kenny, Rachel H. Jonas, Samuel Oyer
Facial Plastic Surgery & Aesthetic Medicine · ۲۰۲۳
سایتمشاهده منبع - ۳
Postoperative Care of Rhinoplasty
University of Mississippi Medical Center
University of Mississippi Medical Center
سایتمشاهده منبع
درباره سفید سیاه
سفید سیاه یک رسانه سلامت فارسی است که با هدف ارائه اطلاعات علمی، قابل فهم و کاربردی درباره بیماریها، تغذیه، سلامت روان، سبک زندگی و مراقبتهای روزمره فعالیت میکند. محتوای منتشرشده در این وبسایت بر پایه منابع معتبر علمی تهیه میشود و صرفاً جنبه آموزشی و اطلاعرسانی دارد.
بیشتر درباره ما بخوانید



