بریج دندان چگونه جای یک یا چند دندان را می گیرد؟
بریج دندان یا پل دندانی، فضای باقی مانده از یک یا چند دندان ازدست رفته را با دندان مصنوعی پر می کند. این دندان مصنوعی می تواند به دندان های طبیعی اطراف یا پایه های ایمپلنت متصل شود. نوع بریج، وضعیت دندان های تکیه گاه و امکان تمیزکردن زیر آن در دوام درمان نقش دارند.
فهرست مطالب(10 عنوان)
بریج دندان یک پروتز ثابت برای جایگزینی یک یا چند دندان ازدست رفته است. در نوع معمولی، دندان مصنوعی میان روکش هایی قرار می گیرد که روی دندان های مجاور نصب شده اند. بعضی بریج ها نیز با باله های چسبی یا پایه های ایمپلنت در جای خود نگه داشته می شوند.
#بریج دندان به زبان ساده چیست؟
بریج دندان که به آن پل دندانی نیز گفته می شود، وسیله ای ثابت برای پرکردن جای یک یا چند دندان ازدست رفته است. بریج با کمک تکیه گاه های دو طرف یا یک طرف فضای خالی، دندان مصنوعی را در جای خود نگه می دارد.
در بریج معمولی، دندان های طبیعی کنار فضای خالی نقش پایه را دارند. این دندان ها آماده و روکش می شوند و دندان مصنوعی میان روکش ها قرار می گیرد. مجموعه به صورت یکپارچه ساخته و روی دندان های پایه ثابت می شود.
بریج ثابت را بیمار نمی تواند مانند دندان مصنوعی متحرک از دهان خارج کند. اگر نیاز به برداشتن آن باشد، این کار باید توسط دندانپزشک انجام شود.
بریج یکی از چند روش جایگزینی دندان است. برای دیدن جایگاه آن در کنار سایر انتخاب ها، راهنمای ایمپلنت و روش های جایگزینی دندان تصویر گسترده تری از مسیر تصمیم گیری ارائه می دهد.
#بریج دندان از چه قسمت هایی تشکیل می شود؟
بریج معمولی از دندان یا دندان های مصنوعی و بخش های نگهدارنده تشکیل می شود. تکیه گاه ها فشار جویدن را تحمل می کنند و دندان مصنوعی فضای خالی را می پوشاند.
#دندان پایه یا اباتمنت چیست؟
دندان پایه، دندانی طبیعی است که بریج روی آن تکیه می کند. در بریج سنتی معمولاً دندان های دو طرف فضای خالی برای قرارگرفتن روکش آماده می شوند.
این دندان ها باید ریشه، بافت سالم و حمایت استخوانی کافی داشته باشند. وجود پوسیدگی، ترک، بیماری لثه یا لق شدن می تواند توانایی آن ها را برای نگهداری بریج کاهش دهد.
در بریج متکی بر ایمپلنت، پایه های داخل استخوان به جای دندان های طبیعی نقش تکیه گاه را بر عهده می گیرند.
#پونتیک یا دندان مصنوعی چه بخشی است؟
پونتیک همان بخش مصنوعی بریج است که فضای خالی را پر می کند. شکل آن باید به جویدن، گفتار، ظاهر و امکان تمیزکردن زیر بریج کمک کند.
این قسمت از لثه بیرون نیامده و ریشه طبیعی ندارد. ممکن است با لثه تماس داشته باشد یا بر اساس طراحی درمان، فاصله ای کنترل شده برای تمیزکردن زیر آن در نظر گرفته شود.
#نگهدارنده بریج چگونه عمل می کند؟
در بریج سنتی، روکش هایی که روی دندان های پایه قرار می گیرند، دندان مصنوعی را نگه می دارند. در بعضی مدل ها به جای روکش کامل از باله هایی استفاده می شود که به پشت دندان های کناری می چسبند.
نوع نگهدارنده بر مقدار آماده سازی دندان، استحکام بریج و روش تمیزکردن آن اثر دارد.
#انواع بریج دندان چه تفاوتی دارند؟
بریج ها بر اساس نوع تکیه گاه و روش اتصال به چند گروه تقسیم می شوند. انتخاب نوع بریج به محل فضای خالی، تعداد دندان های ازدست رفته، وضعیت دندان های مجاور و نیروی جویدن بستگی دارد.
| نوع بریج | تکیه گاه | کاربرد کلی |
|---|---|---|
| بریج سنتی | دندان های دو طرف فضای خالی | جایگزینی یک یا چند دندان میان دو تکیه گاه |
| بریج یک طرفه یا کانتی لور | دندان یا دندان های یک طرف | شرایطی که فقط یک سمت تکیه گاه دارد |
| بریج مریلند | باله های چسبیده به پشت دندان | بیشتر برای بعضی دندان های جلویی |
| بریج متکی بر ایمپلنت | پایه های ایمپلنت | جایگزینی چند دندان بدون تکیه بر دندان طبیعی |
#بریج سنتی
بریج سنتی رایج ترین شکل پل دندانی است. دندان های دو طرف فضای خالی تراش داده می شوند و روکش های متصل به دندان مصنوعی روی آن ها قرار می گیرند.
استحکام این مدل به سلامت هر دو دندان پایه وابسته است. اگر یکی از پایه ها آسیب جدی ببیند، ممکن است عملکرد کل بریج مختل شود.
#بریج کانتی لور یا یک طرفه
در این مدل، دندان مصنوعی فقط از یک طرف تکیه گاه دارد. به دلیل توزیع متفاوت فشار، این نوع بریج برای همه نواحی مناسب نیست و ممکن است در بخش هایی با نیروی جویدن زیاد محدودیت داشته باشد.
طول فضای خالی، وضعیت دندان پایه و جهت نیروها در انتخاب آن اهمیت دارند.
#بریج مریلند
بریج مریلند معمولاً با باله هایی به پشت دندان های مجاور چسبانده می شود و ممکن است به تراش کمتری نسبت به بریج سنتی نیاز داشته باشد. این روش بیشتر در بعضی نواحی جلویی مطرح می شود.
قدرت چسبندگی و نیروی واردشده بر دندان مصنوعی اهمیت دارد. این بریج ممکن است برای دندان های عقبی که فشار جویدن بیشتری تحمل می کنند مناسب نباشد.
#بریج متکی بر ایمپلنت
در این روش، بریج به پایه های ایمپلنت متصل می شود و از دندان های طبیعی مجاور به عنوان تکیه گاه استفاده نمی کند. این مدل معمولاً برای جایگزینی چند دندان کنار هم بررسی می شود.
بریج متکی بر ایمپلنت به جراحی و دوره ترمیم استخوان نیاز دارد و مسیر درمان آن با بریج معمولی متفاوت است.
#چه زمانی بریج دندان قابل بررسی است؟
بریج زمانی قابل بررسی است که یک یا چند دندان از دست رفته باشند و تکیه گاه مناسبی برای نگهداری دندان مصنوعی وجود داشته باشد. وضعیت لثه، تعداد دندان های خالی و نحوه قرارگرفتن دندان ها روی هم نیز باید بررسی شود.
دندانپزشک معمولاً این موارد را ارزیابی می کند:
- تعداد و محل دندان های ازدست رفته
- سلامت و استحکام دندان های مجاور
- طول ریشه و میزان حمایت استخوانی دندان های پایه
- وجود پوسیدگی، ترک یا ترمیم های گسترده
- سلامت لثه اطراف تکیه گاه ها
- میزان فشار جویدن یا دندان قروچه
- امکان تمیزکردن زیر بریج
- فضای موجود برای ساخت دندان مصنوعی
اگر دندان های کناری سالم باشند، تراش دادن آن ها یکی از موضوعاتی است که باید پیش از انتخاب در نظر گرفته شود. اگر همین دندان ها قبلاً روکش شده باشند یا به روکش نیاز داشته باشند، شرایط تصمیم گیری متفاوت خواهد بود.
در مواردی که کاربر میان دو روش مردد است، مقایسه ایمپلنت و بریج دندان باید با توجه به وضعیت دندان های کناری، استخوان، مدت درمان و هزینه انجام شود.
#برای نصب بریج معمولی چه اتفاقی می افتد؟
ساخت بریج معمولی معمولاً به بیش از یک مرحله نیاز دارد. پیش از شروع، دندان های پایه، لثه و فضای خالی معاینه می شوند و ممکن است تصویربرداری دندانی لازم باشد.
مراحل کلی می تواند شامل موارد زیر باشد:
- پوسیدگی یا مشکلات دندان های پایه درمان می شوند.
- ناحیه با بی حسی موضعی بی حس می شود.
- دندان های تکیه گاه برای روکش آماده می شوند.
- از دندان ها قالب یا اسکن گرفته می شود.
- در صورت نیاز، بریج موقت روی دندان ها قرار می گیرد.
- بریج نهایی ساخته و تناسب آن بررسی می شود.
- تماس دندان ها هنگام جویدن تنظیم می شود.
- بریج با مواد مخصوص روی تکیه گاه ها ثابت می شود.
آماده سازی دندان های پایه معمولاً برگشت پذیر نیست؛ زیرا بخشی از ساختار خارجی دندان برای ایجاد فضای روکش برداشته می شود. به همین دلیل، سلامت و آینده دندان های پایه باید پیش از درمان بررسی شود.
#بعد از نصب بریج چه حسی طبیعی است؟
پس از نصب، ممکن است مدتی طول بکشد تا زبان و عضلات جویدن به شکل جدید دندان عادت کنند. حساسیت خفیف دندان های پایه یا احساس متفاوت هنگام جویدن نیز ممکن است در روزهای ابتدایی وجود داشته باشد.
بریج نباید هنگام بستن دهان زودتر از سایر دندان ها با دندان مقابل برخورد کند. تماس بلند می تواند باعث درد هنگام جویدن، فشار روی تکیه گاه ها یا ناراحتی فک شود.
اگر حساسیت به تدریج کمتر نشود، جویدن دردناک باشد یا احساس کنید بریج حرکت می کند، بهتر است دندانپزشک تناسب و تماس آن را بررسی کند.
#مزایا و محدودیت های بریج دندان چیست؟
بریج می تواند فضای خالی را پر کند، ظاهر لبخند را بازسازی کند و جویدن را آسان تر کند. در بسیاری از مدل های معمولی نیز جراحی داخل استخوان انجام نمی شود و درمان می تواند در زمان کوتاه تری تکمیل شود.
در مقابل، بریج معمولی به دندان های پایه وابسته است. اگر این دندان ها دچار پوسیدگی، شکستگی یا بیماری لثه شوند، دوام کل درمان کاهش پیدا می کند.
محدودیت های دیگر می توانند شامل این موارد باشند:
- نیاز به آماده سازی دندان های تکیه گاه
- دشوارتر بودن تمیزکردن زیر دندان مصنوعی
- احتمال لق شدن یا جداشدن چسب بریج
- امکان لب پریدگی یا شکست روکش
- ایجاد پوسیدگی در لبه روکش های تکیه گاه
- نیاز احتمالی به تعویض کل بریج در صورت خرابی یکی از پایه ها
این محدودیت ها به معنی نامناسب بودن بریج نیستند. هدف این است که فرد پیش از درمان بداند موفقیت بریج فقط به زیبایی دندان مصنوعی وابسته نیست.
#زیر بریج دندان را چگونه تمیز کنیم؟
مسواک سطح بیرونی و جونده بریج را تمیز می کند، اما معمولاً به فضای زیر دندان مصنوعی دسترسی ندارد. این قسمت باید هر روز با ابزار مناسب پاک شود.
بسته به شکل بریج، ممکن است یکی از این ابزارها پیشنهاد شود:
- نخ مخصوص بریج
- عبوردهنده نخ دندان
- برس بین دندانی با اندازه مناسب
- واترفلاسر در صورت تأیید دندانپزشک
ابزار باید بدون فشار و آسیب زدن به لثه استفاده شود. اگر نخ یا برس به سختی عبور می کند، نباید آن را با زور وارد کرد؛ ممکن است اندازه ابزار یا طراحی فضای زیر بریج نیاز به بررسی داشته باشد.
باقی ماندن پلاک و غذا می تواند باعث بوی ناخوشایند، التهاب لثه یا پوسیدگی دندان های پایه شود. مراقبت منظم از بریج بخشی از سلامت دهان و دندان است و فقط به جلوگیری از تغییر رنگ محدود نمی شود.
#بریج دندان چرا ممکن است خراب یا لق شود؟
بریج ممکن است بر اثر فرسودگی چسب، پوسیدگی دندان پایه، شکستن روکش، فشار زیاد یا بیماری لثه لق شود. دندان قروچه و جویدن مواد بسیار سخت نیز می توانند فشار بیشتری به تکیه گاه ها وارد کنند.
نشانه هایی که به بررسی نیاز دارند عبارت اند از:
- حرکت کردن بریج هنگام لمس با زبان یا جویدن
- درد هنگام فشار روی یکی از دندان های پایه
- گیرکردن مکرر غذا در محل جدید
- بوی یا طعم ناخوشایند مداوم
- ترک یا لب پریدگی قابل مشاهده
- خونریزی و تورم لثه اطراف بریج
- حساسیت جدید یا ادامه دار دندان های پایه
بریج لق را نباید با چسب خانگی یا مواد غیرپزشکی دوباره ثابت کرد. این مواد می توانند تناسب بریج را تغییر دهند، لثه را تحریک کنند یا درمان دندان زیر آن را به تأخیر بیندازند.
#پیش از انتخاب بریج چه چیزی باید روشن باشد؟
قبل از درمان باید بدانید چه نوع بریجی پیشنهاد شده، کدام دندان ها تکیه گاه اند و چرا برای این نقش مناسب تشخیص داده شده اند. روش تمیزکردن، احتمال نیاز به درمان دندان های پایه و هزینه تمام اجزای بریج نیز باید روشن باشد.
همچنین بهتر است درباره گزینه های دیگر سؤال کنید؛ نه برای اینکه یکی همیشه برتر است، بلکه برای اینکه انتخاب با شرایط دهان شما هماهنگ باشد. پیامدهای خالی ماندن جای دندان نیز باید در کنار مزایا و محدودیت های درمان در نظر گرفته شوند.
بریج مناسب تنها دندان مصنوعی زیبایی نیست که روی فضای خالی قرار بگیرد؛ باید فشار جویدن را درست منتقل کند، به لثه آسیب نزند و امکان تمیزکردن روزانه آن وجود داشته باشد.
منابع علمی این مقاله۳ منبع
- ۱
- ۲
- ۳
پرسشهای متداول
پاسخ کوتاه به سؤالهایی که معمولاً درباره این موضوع جستجو میشوند
آیا بریج دندان قابل برداشتن است؟
بریج چند دندان را میتواند جایگزین کند؟
اگر فقط یک طرف فضای خالی دندان داشته باشد، بریج ممکن است؟
آیا دندان زیر بریج پوسیده میشود؟
آیا نصب بریج دندان درد دارد؟
علت بوی بد زیر بریج چیست؟
درباره سفید سیاه
سفید سیاه یک رسانه سلامت فارسی است که با هدف ارائه اطلاعات علمی، قابل فهم و کاربردی درباره بیماریها، تغذیه، سلامت روان، سبک زندگی و مراقبتهای روزمره فعالیت میکند. محتوای منتشرشده در این وبسایت بر پایه منابع معتبر علمی تهیه میشود و صرفاً جنبه آموزشی و اطلاعرسانی دارد.
بیشتر درباره ما بخوانید