چطور اخبار جنگ را دنبال کنیم بدون اینکه اضطرابمان بیشتر شود؟
برای کاهش اضطراب ناشی از اخبار جنگ، هشدار ایمنی را از خبرخوانی روزانه جدا کنید. اعلان های رسمی و تماس های ضروری را نگه دارید، اما مرور خبر را به چند بازه کوتاه، منابع محدود و سؤال های قابل اقدام بسپارید. تصاویر دلخراش و بازخوانی مکرر خبر را کم کنید و پس از هر نوبت به یک فعالیت واقعی برگردید. اگر خبرخوانی خواب، عملکرد یا ایمنی شما را مختل کرده است، کمک حرفه ای بگیرید.

فهرست مطالب(8 عنوان)
برای مدیریت اضطراب ناشی از اخبار جنگ، اعلان های رسمی و تماس های ضروری را فعال نگه دارید، اما خبرهای عمومی را در دو یا سه بازه کوتاه و از منابع محدود بررسی کنید. پیش از ورود بپرسید «چه چیزی باید بدانم و بعدش چه اقدامی دارم؟» و پس از گرفتن پاسخ از فید خارج شوید. تماشای تصاویر دلخراش و بازخوانی مکرر یک خبر را متوقف کنید، زیرا معمولاً اطلاعات ایمنی تازه ای اضافه نمی کند.
#چرا خبرهای جنگ اضطراب را بالا نگه می دارند؟
خبر جنگ فقط اطلاعات نیست؛ ممکن است تصویر تهدید، فقدان، جدایی و آینده نامعلوم را بارها جلوی ذهن بیاورد. هر اعلان تازه می تواند بدن را وادار کند دوباره خطر را بررسی کند. تپش قلب، گرفتگی عضلات، دلشوره، خشم، بی قراری و دشواری تمرکز از واکنش های ممکن اند.
مشکل اینجاست که اضطراب میل به بررسی خبر را بیشتر می کند و خبر بیشتر نیز ممکن است اضطراب تازه ای بسازد. فرد برای آرام شدن تلفن را باز می کند، چند دقیقه حس کنترل می گیرد، سپس با چند روایت و تصویر جدید نگران تر می شود و دوباره به جست وجو برمی گردد. این چرخه ضعف اراده نیست؛ تلاشی برای پیداکردن قطعیت در موقعیتی نامطمئن است.
هدف واقع بینانه «مضطرب نشدن» نیست. جنگ ذاتاً نگران کننده است. هدف این است که اطلاعات لازم برای ایمنی و تصمیم را بگیرید، بدون اینکه تمام روز در معرض تکرار، حدس و تصاویر آسیب زا بمانید.
#هشدار فوری را از خبر روزانه جدا کنید
همه محتواهای خبری ارزش و فوریت یکسانی ندارند. برای آگاه ماندن بدون اتصال دائمی، اطلاعات را به سه سطح تقسیم کنید:
| سطح | نمونه | روش پیگیری |
|---|---|---|
| هشدار فوری | دستور تخلیه، خطر نزدیک، تغییر مسیر امن | اعلان منبع رسمی فعال و قابل شنیدن بماند |
| خبر تصمیم ساز | وضعیت خدمات، مدرسه، حمل ونقل یا منطقه | در بازه های مشخص و از یک یا دو منبع بررسی شود |
| خبر تکراری یا تحلیلی | تحلیل های مشابه، ویدئوهای بازنشرشده و بحث ها | به بعد موکول یا حذف شود؛ برای ایمنی لحظه ای ضروری نیست |
در جنگ زمینی یا تهدید فعال، ممکن است نیاز باشد هشدارهای رسمی را پیوسته دریافت کنید. محدودکردن خبر به معنی خاموش کردن سامانه هشدار یا دورکردن تلفن ضروری نیست. اگر اینترنت قطع شد یا کانال رسمی در دسترس نبود، از قبل یک مسیر جایگزین مانند رادیو، پیامک یا تماس با یک فرد مشخص داشته باشید. راهنمای سلامت روان در بحران و جنگ نیز باید در کنار دستورهای ایمنی محلی استفاده شود.
#یک برنامه کوتاه برای پیگیری خبر بسازید
اگر خطر فوری وجود ندارد، می توانید با دو یا سه نوبت کوتاه در روز شروع کنید و آن را با شرایط محل تغییر دهید. برای هر نوبت زمان پایان بگذارید؛ مثلاً ده تا پانزده دقیقه. تعداد یا مدت ثابت برای همه وجود ندارد، اما بازه مشخص بهتر از بازکردن تلفن با هر موج نگرانی است.
در هر نوبت این چهار مرحله را انجام دهید:
- سؤال را مشخص کنید: «آیا مسیر فردا تغییر کرده؟»، «آیا برای منطقه ما هشدار تازه ای آمده؟»
- منبع را محدود کنید: ابتدا مرجع رسمی و سپس، در صورت نیاز، یک رسانه شناخته شده برای توضیح زمینه.
- پاسخ را ثبت کنید: اطلاعات قطعی، موارد نامعلوم و اقدام لازم را در سه خط جدا بنویسید.
- خروج را کامل کنید: صفحه را ببندید و به کاری جسمی و واقعی مانند نوشیدن آب، مرتب کردن وسایل یا صحبت با خانواده برگردید.
اگر پاسخی پیدا نشد، نوشتن «هنوز معلوم نیست» بهتر از ادامه جست وجوی بی پایان است. نامعلوم بودن دشوار است، اما ده ها روایت تأییدنشده معمولاً آن را حل نمی کند.
#هنگام خواندن خبر، چه چیزی را محدود کنیم؟
متن کوتاه و خلاصه معمولاً برای دریافت اطلاعات ایمنی کافی تر از پخش زنده و ویدئوی تکراری است. تصاویر مجروحان، مرگ، انفجار و سوگ می توانند حتی بدون حضور مستقیم در صحنه، آشفتگی را بیشتر کنند. پخش خودکار ویدئو را خاموش کنید و برای اطمینان، یک تصویر دلخراش را چند بار نبینید.
اگر عنوان خبر ضربان شما را بالا برد، پیش از بازکردن مکث کنید و بپرسید: «آیا جزئیات این مطلب تصمیم امروز من را تغییر می دهد؟» اگر پاسخ منفی است، نخواندن آن بی تفاوتی نیست. محافظت از ظرفیت روانی به شما کمک می کند برای کارهای ضروری و حمایت از اطرافیان توان بیشتری داشته باشید.
در مورد خبرهای مبهم، پیش از ارسال صبر کنید. بررسی کامل شایعات و خبرهای تأییدنشده در بحران به منبع اولیه، زمان انتشار و تأیید مستقل نیاز دارد؛ اما قاعده فوری این است که محتوای بدون منبع روشن را با برچسب «شاید درست باشد» بازنشر نکنید.
#فقط صدای هشدارهای ضروری را جدا نگه دارید
اعلان منبع رسمی، تماس نزدیکان و پیام مسئول خانواده را نگه دارید و رسانه های متعدد، گروه های شلوغ و پخش زنده را بی صدا کنید. اگر ممکن است، یک نفر خبر ضروری را برای خانواده خلاصه کند. جزئیات مدیریت اعلان های گوشی بدون قطع ارتباط باید با امکانات تلفن و سامانه هشدار محل هماهنگ شود.
#از کجا بفهمیم مقدار خبر برای ما زیاد شده است؟
پس از هر نوبت، اثر خبر را بررسی کنید. اگر پاسخ یک سؤال روشن را گرفته اید و می توانید به کار بعدی برگردید، مصرف خبر احتمالاً هدفمند بوده است. اگر بدون دریافت اطلاعات تازه بین برنامه ها جابه جا می شوید، یک خبر را بارها می خوانید یا با وجود خستگی نمی توانید تلفن را کنار بگذارید، زمان توقف رسیده است.
نشانه های دیگر عبارت اند از:
- عقب افتادن غذا، خواب، کار یا مراقبت از کودک؛
- تپش، تهوع یا لرزش با هر اعلان غیرضروری؛
- بررسی خبر بلافاصله پس از بیداری و در طول شب؛
- احساس گناه یا ناامنی شدید هنگام چند دقیقه دوربودن از تلفن؛
- ادامه تماشا با وجود افزایش واضح آشفتگی.
موضوع تبدیل خبرخوانی به رفتار اجباری فقط با تعداد دفعات مشخص نمی شود؛ ازدست رفتن اختیار و اثر آن بر زندگی اهمیت دارد. در همین مطلب، قدم عملی این است که یک نوبت را حذف کنید، تلفن را هنگام غذا و استراحت از دسترس مستقیم بردارید و دریافت هشدار ضروری را به مسیر جداگانه بسپارید.
#چه کارهایی معمولاً نتیجه معکوس دارند؟
- قطع کامل و ناگهانی همه ارتباط ها در خطر فعال: ممکن است هشدار یا تماس ضروری را از دست بدهید؛ مسیر ایمنی را فعال نگه دارید.
- خبرخوانی برای رسیدن به اطمینان کامل: در بحران همیشه اطلاعات نامعلوم وجود دارد و جست وجوی بیشتر الزاماً قطعیت ایجاد نمی کند.
- تماشای مکرر تصاویر دلخراش برای «عادت کردن»: این کار اطلاعات تازه نمی دهد و ممکن است خواب و تصاویر مزاحم را بدتر کند.
- استفاده از الکل، مواد یا داروی دیگران برای خواب بعد از خبر: هوشیاری، قضاوت و کیفیت خواب ممکن است مختل شود و خطر وابستگی یا تداخل دارویی وجود دارد.
نوجوانان ممکن است خبر را از شبکه های اجتماعی و بدون زمینه دریافت کنند. به جای گرفتن ناگهانی تلفن، درباره منبع و اثر محتوا گفت وگو کنید و زمان های بدون خبر خانوادگی بسازید. حمایت کامل از نوجوانی که اخبار جنگ را بی وقفه دنبال می کند باید با سن، ایمنی و میزان اختلال عملکرد هماهنگ شود.
#چه زمانی باید کمک حرفه ای بگیریم؟
اگر با محدودکردن خبر نیز اضطراب کاهش نمی یابد، خواب و تمرکز مختل مانده یا نمی توانید کارهای روزانه و مراقبت از خود را انجام دهید، با پزشک یا متخصص سلامت روان مشورت کنید. حمله های پانیک مکرر، کناره گیری شدید، مصرف فزاینده مواد و احساس ناامیدی مداوم نیز نیازمند پیگیری اند.
در صورت فکر آسیب به خود یا دیگران، ناتوانی در حفظ ایمنی، بی خوابی تقریباً کامل برای چند شب همراه آشفتگی، گیجی شدید یا گسست از واقعیت، منتظر نمانید. با خدمات اورژانس محل، مرکز درمانی یا فرد قابل اعتمادی که بتواند کنار شما بماند تماس بگیرید.
#برای نوبت بعدی خبرخوانی چه تغییری بدهیم؟
فقط یک تغییر انتخاب کنید: یک منبع غیرضروری را حذف کنید، پخش خودکار ویدئو را ببندید یا برای نوبت بعدی یک سؤال و زمان پایان بنویسید. هدف این نیست که از جهان بی خبر بمانید؛ هدف این است که خبر به تصمیم ایمن منجر شود، نه به ماندن طولانی در حالت هشدار.
پس از دریافت اطلاعات لازم، به یک کار قابل پایان برگردید. اگر خبرخوانی همچنان خواب، عملکرد یا ایمنی شما را می گیرد، کمک گرفتن را عقب نیندازید. مطالب روان و ذهن می تواند آگاهی را بیشتر کند، اما جای حمایت متناسب با وضعیت فرد را نمی گیرد.
منابع علمی این مقاله۳ منبع
- ۱
Media exposure to mass violence events can fuel a cycle of distress
Rebecca R. Thompson; Nickolas M. Jones; E. Alison Holman; Roxane Cohen Silver
Science Advances · ۲۰۱۹
سایتمشاهده منبع - ۲
Coping With Traumatic Events
National Institute of Mental Health
National Institute of Mental Health · ۲۰۲۴
سایتمشاهده منبع - ۳
پرسشهای متداول
پاسخ کوتاه به سؤالهایی که معمولاً درباره این موضوع جستجو میشوند
روزی چند بار اخبار جنگ را بررسی کنیم؟
آیا خاموش کردن اعلان ها در بحران خطرناک نیست؟
چرا با اینکه خبرها اضطرابم را بیشتر می کنند باز هم آن ها را می خوانم؟
آیا بهتر است ویدئوهای جنگ را اصلاً نبینیم؟
اضطراب ناشی از خبر چه زمانی نیازمند مراجعه است؟
درباره سفید سیاه
سفید سیاه یک رسانه سلامت فارسی است که با هدف ارائه اطلاعات علمی، قابل فهم و کاربردی درباره بیماریها، تغذیه، سلامت روان، سبک زندگی و مراقبتهای روزمره فعالیت میکند. محتوای منتشرشده در این وبسایت بر پایه منابع معتبر علمی تهیه میشود و صرفاً جنبه آموزشی و اطلاعرسانی دارد.
بیشتر درباره ما بخوانید



