در مطب هنگام کشیدن دندان دقیقاً چه اتفاقی می افتد؟
کشیدن دندان فرایندی کنترلشده است که پس از معاینه و تصویربرداری با بیحسی آغاز میشود. دندانهای قابلدسترسی معمولاً به روش ساده و دندانهای نهفته، شکسته یا دشوار به روش جراحی خارج میشوند. حین کار ممکن است فشار و حرکت احساس شود، اما درد تیز طبیعی نیست. پس از خروج دندان، محل بررسی میشود و برای تشکیل لخته روی آن گاز استریل قرار میگیرد.
فهرست مطالب(10 عنوان)
کشیدن دندان با معاینه، تصویربرداری و بی حسی موضعی شروع می شود. در روش ساده، دندان به آرامی لق و خارج می شود؛ در روش جراحی ممکن است لثه کنار زده شود یا دندان به چند قسمت تقسیم شود. حین درمان احساس فشار طبیعی است، اما نباید درد تیز یا سوزان احساس شود.
#کشیدن و جراحی دندان
نوع کشیدن به مقدار قابل مشاهده دندان، شکل و تعداد ریشه ها، وضعیت استخوان و محل شکستگی یا نهفتگی بستگی دارد. دندانی که کاملاً داخل دهان دیده می شود و تاج مناسبی دارد، اغلب با روش ساده خارج می شود. دندان شکسته، زیر لثه یا نهفته ممکن است به جراحی نیاز داشته باشد.
دندانپزشک ابتدا دهان را معاینه می کند و معمولاً تصویر رادیوگرافی را می بیند. این تصویر می تواند انحنای ریشه، نزدیکی دندان به عصب یا سینوس، میزان عفونت اطراف ریشه و مقدار استخوان روی دندان را نشان دهد.
قبل از درمان باید درباره داروهای مصرفی، بیماری های زمینه ای، حساسیت های دارویی و سابقه خونریزی غیرعادی سؤال شود. داروهای رقیق کننده خون نباید بدون هماهنگی با پزشک تجویزکننده قطع شوند.
این مرحله درباره روش انجام درمان است. اگر هنوز درباره اصل تصمیم تردید وجود دارد، ابتدا باید مشخص شود کشیدن دندان چه زمانی لازم می شود و آیا امکان ترمیم قابل اعتماد آن وجود دارد.
#بی حسی دندان چگونه انجام می شود؟
بیشتر کشیدن های معمولی با بی حسی موضعی انجام می شوند. فرد بیدار می ماند، اما عصب های ناحیه برای مدتی پیام درد را منتقل نمی کنند. تزریق ممکن است چند ثانیه احساس سوزش، فشار یا نیشگون ایجاد کند.
دندانپزشک پس از تزریق صبر می کند تا لب، لثه یا بخشی از زبان بی حس شود. سپس ناحیه را بررسی می کند تا مطمئن شود بی حسی کافی است. شروع کار پیش از کامل شدن بی حسی نباید انجام شود.
در دندان های عفونی یا ملتهب، ایجاد بی حسی کامل گاهی دشوارتر است. ممکن است به زمان بیشتر، تزریق در نقاط دیگر یا روش متفاوتی برای بی حسی نیاز باشد.
بی حسی موضعی درد را متوقف می کند، اما حس فشار و حرکت را کاملاً از بین نمی برد. به همین دلیل ممکن است فرد متوجه شود دندانپزشک روی دندان کار می کند، بدون اینکه درد تیز احساس کند.
#مراحل کشیدن ساده دندان چیست؟
در کشیدن ساده، دندان داخل دهان قابل مشاهده و قابل دسترسی است. هدف این نیست که دندان با نیروی ناگهانی بیرون کشیده شود؛ ابتدا باید اتصال های اطراف ریشه آزاد و حفره دندان کمی بازتر شود.
#۱. کنارزدن بافت اطراف دندان
در صورت نیاز، لثه اطراف دندان به آرامی از لبه تاج جدا می شود تا ابزار به قسمت مناسبی از دندان دسترسی داشته باشد. این کار تحت بی حسی انجام می شود.
#۲. لق کردن کنترل شده دندان
ابزاری به نام الواتور ممکن است برای ایجاد حرکت اولیه استفاده شود. دندانپزشک با فشار آهسته و کنترل شده، رشته های باریکی را که ریشه را به استخوان متصل می کنند آزاد می کند.
این فشار همچنین باعث می شود استخوان اطراف حفره مقدار کمی انعطاف پیدا کند. استخوان فک کاملاً خشک و بی حرکت نیست و می تواند در برابر فشار حساب شده اندکی باز شود.
#۳. گرفتن دندان با ابزار مناسب
پس از ایجاد حرکت کافی، دندان با فورسپس مخصوص گرفته می شود. شکل این ابزار بسته به محل دندان و فرم ریشه ها متفاوت است. دندانپزشک حرکات مشخصی را متناسب با آناتومی ریشه انجام می دهد.
#۴. خارج کردن دندان از حفره
وقتی اتصال های اطراف ریشه آزاد شد و مسیر خروج مناسب بود، دندان از حفره خارج می شود. حرکات آرام و پیوسته معمولاً از فشار ناگهانی ایمن تر هستند.
#هنگام کشیدن دندان چه چیزی احساس می کنیم؟
احساس فشار، هل دادن، حرکت و گاهی شنیدن صداهای نزدیک به فک ممکن است طبیعی باشد. انتقال صدا از راه استخوان می تواند آن را بلندتر از واقعیت نشان دهد و لزوماً به معنی شکستن استخوان یا بروز مشکل نیست.
درد تیز، سوزش شدید یا احساس برش طبیعی نیست. اگر چنین حسی ایجاد شود، باید با علامتی که از قبل با دندانپزشک هماهنگ شده یا با بلندکردن دست اطلاع داد. درمان می تواند متوقف و بی حسی دوباره بررسی شود.
تحمل کردن درد به امید اینکه کار سریع تر تمام شود، تصمیم مناسبی نیست. ممکن است عصب یک بخش هنوز کاملاً بی حس نشده باشد و به بی حسی تکمیلی نیاز داشته باشد.
اضطراب نیز می تواند فشار، صدا و زمان را شدیدتر از واقعیت نشان دهد. توضیح دادن نگرانی پیش از شروع کمک می کند تیم درمان سرعت کار و نحوه ارتباط با شما را بهتر تنظیم کند.
#کشیدن جراحی چه تفاوتی با کشیدن ساده دارد؟
کشیدن جراحی زمانی انجام می شود که دسترسی مستقیم و ایمن به دندان یا ریشه وجود نداشته باشد. دندان نهفته، تاج شکسته، ریشه باقی مانده یا ریشه هایی با شکل پیچیده ممکن است به این روش نیاز داشته باشند.
#ایجاد دسترسی از راه لثه
اگر دندان زیر لثه قرار گرفته باشد، برش کوچکی روی لثه ایجاد می شود و بافت به آرامی کنار می رود. این کار باعث می شود دندان یا استخوان روی آن دیده شود.
#برداشتن مقدار محدودی از استخوان
در بعضی موارد، بخشی از استخوان روی دندان یا اطراف مسیر خروج برداشته می شود. هدف ایجاد دسترسی است، نه برداشتن بی دلیل مقدار زیادی استخوان.
#تقسیم دندان به قسمت های کوچک تر
دندان های چندریشه یا نهفته ممکن است پیش از خروج به چند قسمت تقسیم شوند. خارج کردن هر قسمت از مسیر مناسب می تواند فشار واردشده به استخوان و بافت اطراف را کمتر کند.
#شست وشو و بخیه زدن محل
پس از خارج شدن دندان، محل شست وشو و بررسی می شود. اگر لثه کنار زده شده باشد، معمولاً به جای اولیه برگردانده و بخیه زده می شود. بخیه ها ممکن است جذبی باشند یا در مراجعه بعدی برداشته شوند.
#شکستن دندان هنگام کشیدن همیشه نشانه خطا نیست
دندانی که به دلیل پوسیدگی یا ترمیم های بزرگ ضعیف شده است، ممکن است هنگام گرفتن با ابزار به چند قسمت تقسیم شود. همچنین ریشه های باریک، خمیده یا از هم جدا ممکن است مستقل خارج شوند.
در جراحی نیز گاهی دندان عمداً تقسیم می شود. این کار می تواند مسیر خروج را کوچک تر و فشار روی فک را کمتر کند. بنابراین خارج شدن دندان به چند قسمت لزوماً به معنی اشتباه نیست.
پس از خروج، دندانپزشک حفره و قطعات خارج شده را بررسی می کند. اگر احتمال باقی ماندن بخشی از ریشه وجود داشته باشد، ممکن است تصویر دیگری تهیه شود.
در شرایط خاص، بیرون آوردن یک قطعه بسیار کوچک ریشه ممکن است خطر بیشتری برای عصب یا سینوس ایجاد کند. تصمیم به خارج کردن یا باقی گذاشتن آن باید آگاهانه، ثبت شده و همراه با توضیح و پیگیری باشد.
#چه زمانی آرام بخشی یا بیهوشی استفاده می شود؟
بی حسی موضعی برای بسیاری از کشیدن های ساده و جراحی های محدود کافی است. آرام بخشی یا بیهوشی برای همه افراد ضروری نیست و بر اساس دشواری درمان، میزان اضطراب، شرایط پزشکی و محل انجام درمان انتخاب می شود.
#آرام بخشی
در آرام بخشی، فرد معمولاً بیدار است اما احساس خواب آلودگی و آرامش دارد و ممکن است بخش هایی از درمان را به خاطر نیاورد. با وجود آرام بخشی، برای کنترل درد همچنان از بی حسی موضعی استفاده می شود.
پس از آرام بخشی، رانندگی و انجام بعضی فعالیت ها برای مدتی مجاز نیست و معمولاً باید همراهی برای بازگشت به خانه وجود داشته باشد.
#بیهوشی عمومی
در بیهوشی عمومی، فرد در طول درمان خواب است. این روش بیشتر برای موارد خاص، جراحی های پیچیده یا شرایطی استفاده می شود که روش های دیگر مناسب نیستند. بیهوشی عمومی به ارزیابی، ناشتایی و مراقبت های اختصاصی نیاز دارد.
نوع بی حسی نباید فقط بر اساس ترس یا تصور سخت بودن کشیدن انتخاب شود. مزایا، محدودیت ها و خطرهای هر روش باید متناسب با شرایط فرد بررسی شوند.
#کشیدن دندان معمولاً چقدر طول می کشد؟
زمان دقیق قابل پیش بینی نیست. یک دندان با تاج سالم و ریشه مستقیم ممکن است در مدت کوتاهی خارج شود؛ اما ریشه های خمیده، تاج شکسته، استخوان متراکم یا نهفتگی دندان می تواند زمان درمان را افزایش دهد.
بخش قابل توجهی از زمان مراجعه ممکن است به بررسی سابقه پزشکی، آماده سازی، بی حسی و اطمینان از بی دردبودن ناحیه اختصاص پیدا کند. زمان حضور در مطب با زمان واقعی خارج کردن دندان یکسان نیست.
سرعت بیشتر همیشه به معنی درمان بهتر نیست. فشارهای آهسته و کنترل شده ممکن است زمان بیشتری ببرند، اما به خارج شدن ایمن تر دندان کمک کنند.
#بعد از خارج شدن دندان در مطب چه اتفاقی می افتد؟
پس از خروج دندان، حفره بررسی می شود تا قطعه قابل توجهی از دندان یا بافت غیرعادی باقی نمانده باشد. در صورت نیاز، محل به آرامی شست وشو داده می شود.
اگر لبه استخوان بسیار تیز یا نامنظم باشد، ممکن است اصلاح محدودی انجام شود. این کار در همه کشیدن ها لازم نیست. در بعضی افراد نیز برای برنامه درمانی آینده، اقداماتی برای حفظ بهتر شکل استخوان در نظر گرفته می شود.
سپس باید خون در حفره جمع شود و لخته تشکیل دهد. گاز استریل روی محل قرار می گیرد تا فشار لازم برای کنترل خونریزی ایجاد شود. لخته بخشی طبیعی و ضروری از شروع ترمیم است.
دستورهای مراقبت بعد از کشیدن دندان از همین لحظه اهمیت پیدا می کنند؛ اما شست وشوی دهان، غذا، فعالیت، سیگار و کنترل خونریزی هرکدام برنامه جداگانه ای دارند و نباید با حدس یا تجربه دیگران انجام شوند.
#چه زمانی کشیدن توسط جراح انجام می شود؟
بسیاری از دندان ها را دندانپزشک عمومی خارج می کند. ارجاع به جراح دهان و فک بیشتر زمانی مطرح می شود که دندان نهفته یا نزدیک ساختارهای حساس باشد، ریشه ها شکل دشواری داشته باشند یا شرایط پزشکی فرد به مراقبت تخصصی نیاز داشته باشد.
ارجاع به متخصص به معنی خطرناک بودن قطعی درمان نیست. گاهی هدف این است که بررسی دقیق تر، تجهیزات مناسب تر یا تجربه بیشتری برای یک وضعیت خاص در دسترس باشد.
موقعیت دندان عقل پایین نسبت به عصب و نزدیکی دندان های بالایی به سینوس از عواملی هستند که می توانند بر روش درمان و نیاز به ارجاع اثر بگذارند.
#برای تجربه آرام تر چه کاری می توان انجام داد؟
پیش از شروع، درباره نوع کشیدن، روش بی حسی و علامت توقف حین کار سؤال کنید. دانستن اینکه فشار طبیعی است اما درد نباید تحمل شود، اضطراب را کمتر می کند.
اگر تجربه نامناسب قبلی، ترس از تزریق، حساسیت دارویی یا مشکل در باز نگه داشتن دهان دارید، آن را پیش از درمان بیان کنید. پنهان کردن اضطراب کمکی به سریع ترشدن درمان نمی کند.
مطالعه مطالب معتبر درباره سلامت دهان و دندان می تواند فرایند درمان را قابل پیش بینی تر کند، اما تصمیم درباره بی حسی و روش کشیدن باید بر اساس تصویر دندان و شرایط واقعی شما گرفته شود.
حالا پیش از مراجعه چه چیزی را باید بدانیم؟
کشیدن دندان معمولاً فرایندی مرحله ای و کنترل شده است، نه یک حرکت ناگهانی. بی حسی باید درد را متوقف کند و فشار، حرکت یا صدا به تنهایی نشانه بروز مشکل نیست.
قبل از درمان مطمئن شوید دلیل کشیدن، نوع روش و برنامه بی حسی را می دانید. داروها و بیماری های خود را کامل اعلام کنید و درباره ناشتایی یا نیاز به همراه، طبق دستور همان مرکز عمل کنید.
پس از خروج دندان، موضوع اصلی از «چگونه کشیده می شود» به «چگونه محل زخم به درستی ترمیم شود» تغییر می کند؛ بنابراین دستورهای اختصاصی پایان جلسه را جدی بگیرید.
منابع علمی این مقاله۲ منبع
- ۱
- ۲
Removal of Impacted Wisdom Teeth
British Association of Oral and Maxillofacial Surgeons
British Association of Oral and Maxillofacial Surgeons
سایتمشاهده منبع
پرسشهای متداول
پاسخ کوتاه به سؤالهایی که معمولاً درباره این موضوع جستجو میشوند
آیا آمپول بی حسی دندان درد دارد؟
هنگام کشیدن دندان چه حسی طبیعی است؟
کشیدن ساده دندان چقدر طول می کشد؟
چرا گاهی دندان را تکه تکه خارج می کنند؟
آیا بعد از کشیدن دندان حتماً بخیه می زنند؟
اگر قسمتی از ریشه باقی بماند چه می شود؟
درباره سفید سیاه
سفید سیاه یک رسانه سلامت فارسی است که با هدف ارائه اطلاعات علمی، قابل فهم و کاربردی درباره بیماریها، تغذیه، سلامت روان، سبک زندگی و مراقبتهای روزمره فعالیت میکند. محتوای منتشرشده در این وبسایت بر پایه منابع معتبر علمی تهیه میشود و صرفاً جنبه آموزشی و اطلاعرسانی دارد.
بیشتر درباره ما بخوانید